Hệ thống đường sắt ở Nhật Bản đã tạo được uy tín thông qua những “luật ngầm” ít ai hiểu được. Chính điều này đã làm cho đường sắt Nhật Bản trở nên chính xác, đúng giờ và vô cùng đáng tin cậy.

Người lái tàu và nhân viên nhà ga đóng một vai trò quan trọng trong quá trình đảm bảo an toàn cũng như hoạt động trơn tru của hệ thống đường sắt ở Nhật Bản. Một điều lý thú trong đó là sự vận dụng cử chỉ hoặc giọng nói khi họ đang làm nhiệm vụ.

Mặc dù điều này có thể khiến khách du lịch không hiểu ngọn ngành chuyện gì xảy ra, nhưng phong trào sử dụng thứ dấu hiệu đặc biệt này được coi là một phương pháp an toàn nghiệp vụ, được gọi nôm na là chỉ-và-gọi. Đây được xem như hệ thống nhằm giúp giảm 85% lỗi tại nơi làm việc.

Nhân viên đường sắt Nhật Bản luôn dùng tay chỉ vào mọi vật và đây là lý do đằ
Phong trào sử dụng thứ dấu hiệu đặc biệt này được coi là một phương pháp an toàn công nghiệp, được gọi nôm na là chỉ-và-gọi.

Để lỡ mất một chuyến tàu gần như là điều hiếm thấy ở Tokyo. Những nhân viên đường sắt ở Nhật Bản mang găng tay trắng trong bộ đồng phục luôn khéo léo chỉ ngón tay xuống nền sân ga và cất tiếng gọi mỗi khi có tàu vào hoặc rời khỏi nhà ga. Những cử chỉ này trên cũng dễ dàng được bắt gặp trên boong tàu, đó là khi người lái tàu và điều khiển buồng máy thực hiện những hành động trên thường xuyên như việc sử dụng các phím số, nút, màn hình.

Hành động chỉ tay và làm việc dựa trên nguyên tắc liên kết cử động vật lý của tay với âm thanh nhằm ngăn ngừa sai sót diễn ra được gọi theo tiếng Nhật là shisa kanko. Thay vì dựa vào đôi mắt và thói quen như những người lao động làm một mình, trong mỗi nhiệm vụ cụ thể, các nhân viên đường sắt được củng cố về sức khỏe và thính lực tốt nhất để đảm bảo sự chính xác trong công việc.

Trong bối cảnh phát triển của đường sắt, khi những người lái xe lửa muốn kiểm tra vận tốc của tàu, họ không chỉ lướt qua màn hình hiển thị. Thay vào đó, đồng hồ đo vận tốc sẽ được chỉ bằng ngón tay, với một thứ gọi là “kiểm tra vận tốc, 80”, xác nhận tốc độ một cách chính xác nhờ hành động đang diễn ra.

Đối với nhân viên nhà ga, cần phải chắc chắn rằng không có những mảnh vụn vỡ hay hành khách bị ngã trên đường ray. Vì lẽ đó, chỉ quan sát bằng mắt thường thôi chưa đủ. Thay vào đó, họ sẽ đi xuống đường và bắt đầu quét cánh tay của họ dọc theo nền đường ray, hướng ánh mắt theo đó cho tới khi mọi thứ đã được kiểm tra kĩ càng. Quá trình này được lặp đi lặp lại cho tới khi tàu khởi hành, nhằm đảm bảo không có túi xách hoặc hành khách bị mắc kẹt từ cửa ra vào của tàu.

Nhân viên đường sắt Nhật Bản luôn dùng tay chỉ vào mọi vật và đây là lý do đằ
Những dấu hiệu “chỉ tay” đến nhà vệ sinh vô cùng đáng yêu của Nhà ga Kyoto.

Hệ thống này được áp dụng cho nhiều ngành nghề ở Nhật Bản. Theo một nghiên cứu vào năm 1996, khi được phát triển bởi Văn phòng Quản lý đường sắt Kobe vào thời kỳ Meiji (đầu thế kỷ 20), việc chỉ-và-gọi như thế đã làm giảm tới 85% lỗi sai tại nơi làm việc. Trong đó, một số công nhân đã sử dụng phương pháp này nhiệt tình hơn những người khác, thậm chí những người có hành vi vụ lợi từ sự nhận thức gia tăng nhờ vào công tác tăng cường thể chất cho mỗi nhiệm vụ.

Đối với một phương pháp đơn giản nhưng hiệu quả để cải thiện sai sót của nhân viên, hệ thống chỉ-và-gọi này chỉ phổ biến trong giới hạn ở Nhật Bản. Thật vậy, đây là một trong số rất nhiều mánh khóe mà những nơi làm việc của Nhật Bản sử dụng nhiều hơn so với phương Tây. Trong hành động chỉ tay và gọi, các nhà bình luận Nhật Bản đã nói rằng những nhân viên phương Tây cảm thấy “ngớ ngẩn” khi thực hiện những cử chỉ đó.

Nhân viên đường sắt Nhật Bản luôn dùng tay chỉ vào mọi vật và đây là lý do đằ
Một người cảnh vệ trên chuyến tàu ở nhà ga Kyoto dùng tay để chỉ trỏ một điều gì đó.

Một ngoại lệ đáng chú ý là hệ thống tàu điện ngầm MTA của thành phố New York. Ban đầu, hệ thống này chỉ sử dụng hệ thống hành động chỉ tay. Nhưng kể từ 1996, những nhà tiên phong đã sử dụng cả hệ thống chỉ-và-gọi vì Trưởng phòng Giao thông Nathaniel Ford bị cuốn hút bởi phương pháp này trong một chuyến công tác đến Nhật Bản. Trong trường hợp của MTA, hành động này được thực hiện để xác minh liệu chiếc tàu có dừng lại chính xác dọc theo bục hay không.

Theo phát ngôn viên của MTA, Amanda Kwan, các nhà lãnh đạo đã nhanh chóng thích ứng với hệ thống mới, và trong vòng hai năm sau khi thực hiện, những sự cố của các tàu điện ngầm như vào bến không chính xác đã giảm 57%.

Người lao động Nhật Bản cũng không bị ảnh hưởng bởi cảm giác tự ái khi nói đến hành vi chỉ-và-gọi, mặc dù nó đang được cải thiện để sớm trở thành một phần được chấp nhận của công việc. Người phát ngôn của Tokyo Metro ghi nhận trong một tuyên bố rằng các nhân viên mới “nhận ra việc chỉ-và-gọi cần thiết cho các hoạt động đường sắt an toàn, và do đó họ không còn cảm thấy xấu hổ.”

Uyên Uyên Spiderum,

Nguồn: Kênh 14

Lượt Chia Sẻ

Clip hay